วิธีดูปุ๋ยเคมีปลอม

สมัยก่อนเราอาจมีวิธีในการตรวจสอบดูว่า “ปุ๋ยแท้หรือปุ๋ยปลอม” โดยการตรวจดูกระสอบปุ๋ยว่ามีสภาพดีหรือไม่ ชื่อทางการค้า ประเภทปุ๋ยเคมี เครื่องหมายการค้า บริษัทที่คุ้นหู ปริมาณธาตุอาหารในปุ๋ย มีเครื่องหมายรับรอง สูตรปุ๋ยเคมี ถูกต้องแน่นอน จากนั้นก็เปิดกระสอบดูเนื้อปุ๋ย ถ้าเป็นปุ๋ยปลอมเม็ดจะบีบแตกง่าย “ของจริงเม็ดต้องแข็ง” ของปลอมจะมีขนาดเม็ดที่ไม่สม่ำเสมอกัน เล็กบ้างใหญ่บ้าง แต่ของจริงเม็ดปุ๋ยจะมีขนาดเท่ากันทั้งกระสอบ หรือไม่ก็เอาเม็ดปุ๋ยสัมผัสกับน้ำ ถ้าปุ๋ยแท้เมื่อถูกน้ำจะไม่อ่อนตัวในทันที แต่ถ้าเป็นของเก๊ โดนน้ำเมื่อไหร่เป็นยุ่ยเมื่อนั้น

สมัยก่อนร้านค้าเกษตรบรรดาเหล่าอาเฮียเถ้าแก่รู้กันดี ถ้าเซลล์หน้าใหม่มาเสนอยี่ห้อปุ๋ยไม่คุ้นหู จะต้องมีการทดสอบเสียก่อนว่า “ปุ๋ยแท้รึเปล่า” อย่างเช่นปุ๋ยไนโตรเจน ทดสอบโดยนำปุ๋ยใส่ลงในแก้วน้ำประมาณ 10 – 20 เม็ด จากนั้นหยดน้ำปูนใส “ปูนที่คนเฒ่าคนแก่กินกับหมาก” หรือน้ำโซดาไฟ ไม่ก็น้ำขี้เถ้า ลงไปจนท่วมเม็ดปุ๋ย แล้วใช้กระดาษหนังสือพิมพ์ปิดไว้ 3 นาที ถึงเวลาก็เปิดออกมาดมดู ถ้าได้กลิ่นแอมโมเนีย ก็การันตีได้เลยว่าเป็นปุ๋ยเคมีแท้ แต่ถ้าไม่ได้กลิ่นอะไร ก็ไล่เตะเซลล์มันออกจากร้านได้เลย

วิธีตรวจสอบและทดสอบปุ๋ยที่กล่าวมาทั้งหมดนั้น ในปัจจุบันเหล่ามิจฉาชีพหาทางแก้ได้เกือบทั้งหมด เชื่อหรือไม่ว่ากระสอบปุ๋ยปลอมทุกวันนี้มีรูปร่างดี ดูแล้วเหมือนมีคุณภาพดีกว่าปุ๋ยแท้เสียอีก อย่างข้อความสำคัญต่างๆ บนถุงปุ๋ย ทุกวันนี้ “ขอแค่มีเครื่องพิมพ์” ไม่ว่าจะเป็นเครื่องหมายรับรองตามมาตรฐานใด บริษัทไหนยี่ห้ออะไร ทุกอย่างปลอมแปลงได้หมด ชนิดที่ว่าหาจุดผิดสังเกตยาก ส่วนขนาดเม็ดปุ๋ยก็ไม่ผิดสังเกต เดี๋ยวนี้ปุ๋ยปลอมใช้เครื่องจักรอัดเม็ดรุ่นเดียวกันกับโรงงานผลิตปุ๋ย “เลยล่ะ” เปิดถุงออกมาเม็ดขนาดเท่ากันหมด เรียบสวยสม่ำเสมอเหมือนของแท้ไม่มีผิด “แต่มันเป็นปุ๋ยปลอม” หรือการใช้วิธีทดสอบด้วยน้ำ “กลิ่นแอมโมเนียขึ้นเตะจมูกก็จริง” แต่มันมีในปริมาณน้อย